Lại pha trộn xăng A92 với ethanol!

Theo lộ trình của “chính phủ”, trong năm 2015 tỉ lệ pha trộn ethanol-cồn vào trong xăng A92-nhiên liệu hoá thạch sẽ là 5%, thành xăng E5. Tới năm 2020 thì tỉ lệ này sẽ tăng lên 10%. Để chuẩn bị cho lộ trình đó, đầu tháng 12/2014 các thành phố lớn trong cả nước sẽ triển khai đồng loạt các điểm bán xăng “sinh học”. Cụ thể là thành phố HCM sẽ triển khai đồng loạt tại 58 điểm bán xăng E5 trong khắp 24 quận huyện “để tạo thuận lợi cho người tiêu thụ” mua được xăng giá rẻ? Theo dự kiến thì xăng này sẽ rẻ hơn xăng A92 500đ/lít?

Trên thế giới nhiên liệu sinh học( Biofuel) được làm từ bắp, khoai mì(sắn), mùn cưa, đậu tương, rơm rạ, dầu dừa, mỡ động vật như mỡ cá, mỡ heo, bò,…Việt Nam hiện có năm nhà máy sản xuất cồn Ethanol, phần lớn do tập đoàn Dầu Khí quốc Gia đầu tư. Công suất khoảng 500 triệu lít Ethanol/ năm.

Nguyên liệu để các nhà máy này tạo ra cồn Ethanol đều từ khoai mì.

Các nhà máy bao gồm Nhà máy ethanol Bình Phước sử dụng công nghệ Ấn Độ, Nhà máy Ethanol Dung Quất công nghệ Mỹ. Nhà máy Ethanol Phú Thọ công nghệ Mỹ. Cả ba nhà máy trên dều do tổng công ty dầu khí làm chủ đầu tư (PVoil), đều có công suất là 100 ngàn m3 Ethanol, tương đương 125 triệu lít/năm. Ngoài ra còn nhà máy Ethanol Đại Tân, Tùng Lâm, có công suất lần lượt là 100 ngàn m3 và 60 ngàn m3/năm, sử dụng công nghệ Trung Quốc.

Đối với một nhà máy có công suất 100 ngàn m3 ethanol/năm, hàng năm sẽ tiêu thụ 1 triệu tấn khoai mì khô. Để có được 1 tấn khoai mì khô thì phải có 3 tấn khoai mì tươi. Năng suất bình quân đối với mì tại việt nam khoảng 25-30 tấn củ tươi/ ha. Để có 1 triệu tấn khoai mì khô thì phải có diện tích đất trồng khoai mì là 100 ngàn ha. Như vậy để đảm bảo nguyên liệu cho cả 5 nhà máy hoạt động hết công suất, diện tích đất dành cho trồng khoai mì sẽ là 500 ngàn ha?

Việc sử dụng khoai mì để làm xăng sinh học sẽ cạnh tranh đất trồng cây lương thực. Điều cũng cần lưu ý là đất trồng khoai mì sẽ rất nhanh bạc màu và nghèo dinh dưỡng. Hiện nay trên thế giới, các nước có nền nông nghiệp phát triển hầu như không khuyến khích trồng sắn, thậm chí bị hạn chế và cấm trồng vì làm nghèo đất, hệ số lợi nhuận so với trồng các nông sản khác rất thấp.

Trung Quốc và Thailand trước đây là hai quốc gia có sản lượng sắn lớn nhất thế giới. Nay chính phủ các nước này đã hạn chế nông dân nước họ trồng sắn vì dễ làm đất bạc màu? Có nhiều nghiên cứu chỉ ra việc trồng sắn sẽ dẫn đến làm thay đổi tính chất lý hoá của đất trồng trọt. Về vật lý(cơ học đất)người ta nhận thấy việc trồng sắn sau bốn năm sẽ dẫn đến đất dễ bị xói mòn hơn do cấu trúc liên kết đất bị phá vỡ, khả năng giữ nước kém hơn. Có mối liên hệ sa mạc hoá đất do canh tác sắn? Thổ nhưỡng đất bị suy kiệt vì phần lớn sắn sau thu hoạch hầu như chẳng để lại gì cho đất ngoài mớ lá ít ỏi của nó.

Một điều không thể không nói đến là trồng sắn một thời gian dài có nguy cơ tiêu diệt các vi sinh vật, các loài giun đất có ích cho đất. Nguyên nhân có thể là hàm lượng đáng kể HCN trong thân lá và củ, rễ,..tồn dư trong đất sau canh tác sản sinh ra Hydro cyanic acid? Đây là một dạng acid cực độc. Lá sắn có hàm lương HCN khá cao, tuỳ theo loài. Dao động từ 80=110mg/kg lá tươi ở sắn ngọt. Sắn đắng hàm lượng HCN từ 160-240 mg/kg lá khoai mì tươi . Củ tươi từ 60-160mg/ kg. Liều gây chết ở người là 50mg/50 kg thể trọng. Tuy nhiên yếu tố acid tồn dư trong đất chưa được điều tra và nghiên cứu thấu đáo?

Người ta cũng ghi nhận, sau bốn năm canh tác sắn liên tục thì năng suất sẽ giảm hơn 50% từ 19 tấn/ha còn 7 tấn/ha ? Một thực tế cũng ghi nhận được là trong ruộng sắn hầu như ít thấy các loài thực vật khác cùng sinh trưởng cạnh tranh dinh dưỡng và nước!? Ngoài ra cũng có ghi nhận đất trồng sắn rất có ít nấm dại phát triển dù đã bỏ hoang vài năm!?

Theo một tài liệu của FAO-Tổ chức Lương Nông Thế giới cũng có đề cập về vấn đề trên. Tuy nhiên chỉ là các nghiên cứu sơ sài của một vài tác giả từ VN! Chưa đưa ra các ảnh hưởng tiêu cực của ngành trồng sắn trên đất trồng. Phần, có lẽ các nghiên cứu này được tài trợ của chính phủ, phục vụ cho mục đích phát triển ngành trồng sắn ở VN để làm nguyên liệu cho xuất khẩu sang TQ, và nguyên liệu cho các nhà máy sản xuất Ethanol của các nhóm lợi ích ở VN !? TQ hiện là nhà tiêu thụ sắn lát chính yếu của VN, chiếm khoảng 90% lượng sắn khô xuất khẩu!

Từ những phân tích trên, cho thấy việc VN lựa chọn cộng nghệ sản xuất nhiên liệu sinh học từ sắn trồng là một lựa chọ thiếu thông minh và về lâu về dài còn để lại nhiều di hại cho đất trồng trọt. Điều đó có nghĩa là chỉ với năm nhà máy hiện tại cần khoảng 500 ngàn ha để trồng sắn. Nhưng về lâu dài khi chất lượng đất trồng suy thoái, năng suất sinh học sẽ giảm đáng kể. Do đó để đảm bảo sản lượng cung cấp hằng năm cho các nhà máy này sẽ đòi hỏi gia tăng diện tích canh tác.

Mở rộng diện tích trồng sắn sẽ kéo theo phá rừng, tài nguyên nước ngầm bị ảnh hưởng nghiêm trọng, phá huỷ đa dạng sinh học,…

Việc sản xuất xăng sinh học sử dụng nông sản chính, cạnh tranh đất trồng cây lương thực là một lựa chọn tồi. Với một nền khoa học ngày càng tiến bộ thì xăng sinh học đi bằng con đường sử dụng nông sản sẽ để lại nhiều hệ luỵ rất lớn, thậm chí về tương lai sẽ phá sản? Trước đây nhân loại chỉ quan tâm khai thác dầu để phục vụ nhu cầu năng lượng ngày càng tăng của thế giới. Nay Mỹ đã bắt đầu làm chủ công nghệ khai thác dầu từ đá phiến (Oil shale). Theo đánh giá năm 2005, tài nguyên đá phiến dầu trên toàn thế giới đạt khoảng 411 tỷ tấn – đủ để sản xuất 2,8 đến 3,3 ngàn tỷ thùng (520 km³) dầu. Trữ lượng này hơn hẳn trữ lượng dầu truyền thống trên toàn thế giới, ước tính khoảng 1,317 ngàn tỷ thùng (209,4 km³) dầu theo số liệu ngày 1 tháng 1 năm 2007. Các mỏ dầu đá phiến lớn nhất thế giới tập trung ở Hoa Kỳ trong hệ trầm tích sông Green, khoảng 70% các mỏ này nằm dưới đất được quản lý bởi chính phủ liên bang Hoa Kỳ. Hoa kỳ chiếm khoảng 62 % sản lượng toàn thế giới oil shale (Wikipedia)

Rõ ràng đây sẽ là tín hiệu không vui cho các nhà sản xuất dầu mỏ truyền thống của OPEC. Việc Hoa Kỳ làm chủ cônng nghệ oil shale sẽ đẩy giá dầu ngày càng đi xuống. Một phần Mỹ là quốc gia nhập dầu mỏ chính của OPEC. Hiện giá dầu trên thế giới có khuynh hướng ngày càng giảm sâu. Có khả năng chỉ vào khoảng 30-40 usd/ thùng thì việc sản xuất Ethanol từ nông sản chính sẽ là con đường ngõ cụt tất yếu về tương lai?

Chỉ ở một số nước giàu như Mỹ là dùng bắp để sản xuất Ethanol. Hoặc các quốc gia tận dụng phế phải trong sản xuất nông nghiệp, công nghiệp để sản xuất Ethanol, cụ thể như Brazil, Thái Lan,… tận dụng mật rỉ đường để sản xuất Ethanol.

Phần lớn các nước nghèo, thu nhập thấp đến trung bình hầu như ít hay không đầu tư sản xuất nhiên liệu sinh học(NLSH) trực tiếp từ sản phẩm trồng trọt. Bởi vì sản phẩm làm ra sẽ có giá thành rất cao, ảnh hưởng đến an ninh lương thực, chăn nuôi,…Đó là chưa nói đến các nhà máy xăng sinh học sử dụng sắn để sản xuất Ethanol sẽ phải sử dụng một lượng nước ngọt khổng lồ. Quá trình sản xuất làm ô nhiễm môi trường khá nặng nề. Do đó xử lý ô nhiễm môi trường rất tốn kém,…Hiện tại các nhà máy sản xuất Ethanol đang bị dân kêu rất nhiều vì vấn đề ô nhiễm!?

Như đã nói ở trên, việc sản xuất cồn Ethanol có thể từ nguồn nguyên liệu phế thải trong nông nghiệp, chế biến gỗ,… Cụ thể như từ rơm rạ, mùn cưa, vỏ trấu,…đã được ứng dụng thành công nhiều nơi trên thế giới. VN là quốc gia trồng lúa nước đứng hàng thứ hai trên thế giới. Hằng năm tạo ra một lượng rơm rạ khổng lồ. Như vậy với diện tích lúa nước khoảng 4 triệu ha, VN có khoảng 80-100 triệu tấn rơm rạ. Toàn bộ số lượng rơm này đa phần được nông dân đốt bỏ sau khi thu hoạch. Một phần ít ỏi sử dụng trồng nấm, thực phẩm dự trữ cho đại gia súc. Và một phần đáng kể được cày lấp vào trong đất dẫn đến hiện tượng ô nhiễm hữu cơ!

Việc đốt rơm rạ có ảnh hưởng tiêu cực với đất trồng lúa. Đó là chưa nói đến việc đốt rơm cũng sẽ gây hiệu ứng nhà kính, thải các chất đôc hại, tro bụi, tiêu diệt các vi sinh vật có lợi cho đất sau khi đốt,…

Hiện nay công nghệ sinh học Enzim hoá biến cellulose và hermicellulose từ rơm rạ thành các phân tử đường đơn, sau đó lên men chuyển thành cồn Ethanol-giống kiểu nấu rượu trong dân gian đã được nghiên cứu và sản xuất thành công tại Đức. VN cũng đã có nghiên cứu sản xuất thử thành công. Tiếc là chưa được sự đầu tư hỗ trợ của nhà nước để triển khai ra sản xuất đại trà!?

Theo một báo cáo nghiên cứu về lợi ích của xăng E5 hiện đang được bán trên thị trường hoàn toàn có lợi so với sử dụng xăng A 92 truyền thống? Đối với xăng A 92 để chống kích nổ sẽ pha chì vào . Thay vì đưa chì, người ta đưa Ethanol để chống kích nỗ tương tự. Tuy nhiên có nhiều ưu điểm hơn như động cơ tăng tiêu thụ nhiên liệu triệt để hơn 20% so với xăng A 92. Lượng khí CO thải ra giảm, không bị ô nhiễm chì,…?

Trong nghiên cứu cũng chỉ ra nếu cồn Ethanol lẫn nhiều nước thì tuổi thọ động cơ giảm. Các chi tiết máy móc bằng cao su nhựa,…sẽ bị ăn mòn nhanh hơn?

Một điều cũng cần lưu ý thêm là phần lớn các quốc gia đưa xăng E 5, E 10, hay E 20 (các số phía trước là tỉ lệ % pha trộn vào xăng A 92) vào sử dụng thì động cơ cần phải được cải tạo cho phù hợp với nhiên liệu pha trộn này. Những chiếc xe này được gọi là xe lai. Như vậy để đưa ra thị trường các dòng xăng E trên đòi hỏi có các bước chuẩn bị rất kỹ lưỡng.

Cách đây một năm hay hơn gì đó hàng loạt các vụ xe hai bánh, bốn bánh đang chạy tự nhiên bốc cháy. Các nguyên nhân và sự kiện này chưa được nghiên cứu và trả lời thấu đáo. Hiện các nghi vấn vẫn con đang tập trung vào việc ngay thời điểm đó xăng đang rất đắc. Có hay không sự pha trộn Ethanol là nguyên nhân chính? Tỉ lệ pha trộn càng lớn thì lợi nhuận càng khổng lồ? Giúp giải toả bài toán tồn kho hàng triệu lít Ethanol? Đó là chưa nói đến các công nghệ mà VN du nhập về có tạo ra cồn Ethanol tinh khiết và không lẫn nước hay không?

Một vấn đề cũng nên đề cập là động cơ lai ở VN đã có chưa? Một thực tế không thể phủ nhận là các xe đang lưu thông hiện nay chỉ là xe chạy động cơ thuần cho nhiên liệu hoá thạch hay đã là xe lai được nhà sản xuất chuyển đổi, đi tắt đón đầu?

Một thời gian dài các vụ xe bốc cháy khi đang lưu thông trên đường giảm và dừng hẳn vì ngưng sử dụng xăng E5. Nay với việc sử dụng xăng E5 theo “lộ trình của chính phủ”, có làm các xe bốc cháy trở lại sưởi ấm mùa đông trên phố đã vào mùa? “Lộ trình” giải cứu các ông lớn thiệt là một bài toán tuyệt vời. Đẩy các khó khăn này ra xã hội và người dân cùng chia sẻ rủi ro, mới thú vị làm sao!

Gánh nặng nợ nần do đầu tư công của chính phủ, lẫn các nhóm lợi ích mang danh nghĩa quốc gia được chia đều cho dân chúng, kiểu hoa thơm mỗi thằng hít một ít, ấy mới thật là dân biết, dân bàn, dân làm, dân kiểm tra. Kiểm tra đây, là đo đếm số nợ mà mình phải gánh thay cho chủ trương nhân văn “do dân và vì dân”!

Vừa hợp tác vừa đấu tranh!

Hai vợ chồng nhà nọ, vốn dân Miệt Thứ sống thời Pháp thuộc. Ngày nọ đám lính Lê Dương đi càn, lùng sục cả làng dân Miệt thứ. Bọn chúng đi đến đâu là cướp bóc, đốt phá đến đó. Nhà có chó heo, lợn gà chi chúng cũng lùng, cũng bắt cho kỳ hết. Đàn bà con gái coi còn được mắt, chúng đè hiếp ráo. Rủi thay con vợ của anh nông dân vốn đẻ ba lứa nhưng cũng còn được mắt. 

Vừa nghe ngoài ngỏ có tiếng xì xồ của bọn tây. Anh chồng leo tót lên mái nhà nằm run như cầy sấy, im thin thít. Chị vợ quýnh quáng, chạy không kịp bị thằng tây bắt được đè hiếp hì hụi. Thằng chồng nằm trên mái nhà nhìn thấy con vợ bị hiếp chả dám lên tiếng. Bỏ mặc con vợ bị thằng tây hành hạ trước mũi mà chẳng dám hó hé gì!
Hiếp xong con vợ thằng tây bỏ đi. Đợi khi đám cướp đi xa, anh chồng mới rón rén trườn khỏi mái nhà xuống đất. Chị vợ phần thì nhục, phần thì đau vì nhìn thấy thằng chồng hèn mạt thò lỏ mắt nhìn bỏ mặc nàng ê chề trong vòng tay lạ. Vừa kéo quần, vừa sửa lại mái tóc bù xù, vừa khóc rưng rức. 
Chẳng nói chẳng rằng, anh chồng xán cho chị vợ bạt tay, mồm chửi: “đồ đĩ rạc. ĐM tây nó hiếp mày sướng lắm hả?”
Chị vợ càng ấm ức khóc to. ” Tây nó hiếp, ông thấy mà không cứu. Đã thế còn đánh vợ nữa là sao?”
Anh Chồng bức bối đáp. “ĐM mày. Tây hiếp tao không trách. Trách là trách cái tội mày mỗi lần thằng tây giã chày trên sóc Bombo là mày cứ ưỡn mình lên là sao?”
Đã hèn còn ngu, chị vợ đốp chát. “Bộ ông mù sao không thấy thằng tây nó đè tui xuống bụi xương rồng. Mỗi lần nó hiếp là đám gai đâm vào phần lưng, mông. Không ưỡn người lên chịu đau mà được à?” Chị vợ gào to.
Tây nó hiếp thế mà không vừa hợp tác vừa đấu tranh để còn giữ cái mạng cho ông à!?
Ối trời ơi! Ông ơi là ông! Hỏi đéo gì mà ngu thế ông ơi!!!!!!

Ngoại lai, nhất bên trọng nhất bên khinh!

Hổm rài thấy nhà nước chống nền văn hoá ngoại lai rất chi là hùng dũng. Khởi đầu cho cuộc cách mệnh này là dẹp bỏ ba cái con sư tử đá gì gì đó mà nhà nước bảo là nó có nguồn gốc từ Trung Quốc. Những con sư tử đá hình thù gớm ghiếc được đặt tại các sảnh chùa chiền, nhà hàng, khách sạn, rồi đến cả các cơ quan chính phủ, UBND, phòng tiếp dân của các đại gia nhà giàu mới nổi,…

Việc bài trừ hình ảnh ngoại lai gớm ghiếc này cũng có cái hay Thứ nhất là dẹp bỏ bộ mặt đón tiếp chi mà vừa bước vào cửa quan đã thấy đáng sợ thế này. Chưa kể vào đó còn gặp thái độ các quan sư phụ mẫu có mà vãi cả quần.

Nghĩ, không biết mấy cái vụ chết người ở cửa quan vừa qua có chi từ cái sợ đón tiếp ban đầu của mấy gã sư tử đá Tàu kia không?

Thực ra cũng có nhiều tranh cãi chí choé về nguồn gốc mấy con sư tử mang khuôn mặt hù doạ dữ tợn không đáng có này. Người thì bảo nó có nguồn gốc Án Độ,được người Hoa du nhập, rồi từ đó kết họp với ngàn năm đô hộ nó mới vào Việt Nam?

Đúng sai cũng chả cần luận bàn. Bàn là bàn cái mặt gì mà hung ác, làm ảnh hưởng uy danh của vua sư tử được hàng triệu triệu trẻ nhỏ, người lớn say mê. Có chăng mấy cái thằng sư tử đá này cùng hạng vói gã Scar, người chú của Simba, lập mưu giết hai cha Simba-Kẻ tàn ác muốn thống trị muôn loài bằng sức mạnh của đám ngoại lai binh linh cẩu! Câu chuyện có vẻ giống Việt Nam mình nhỉ!? Tiếc thay khuôn mặt tàn ác của sư tử đá-Scar ấy còn xuất hiện ở cả cửa chùa, quả thiệt lạ lùng!?

Kể ra thì cũng phải nói cho hết nguồn cơn của cái gọi là ngoại lai. Ngày nay không chỉ có sư tử đá mang khuôn mặt sát thủ đầu nguyên thủ mà còn ở những con rồng đá, lân đá,… cũng tàn nhẫn không kém, thế sao không dẹp tiệm hết cho rồi!?

Ngẫm cho cùng nếu đất nước này dẹp cho kỳ cùng, tận gốc rễ những thứ ngoại lai đang tận diệt nền tảng bản địa thì hay biết mấy. Mấy cái ngoại lai kia, nói cho cùng chỉ là thứ ông kẹ, hù doạ trẻ nhỏ, người yếu móng vía,..Cái ngoại lai đáng sợ, cứ sùng sững toạ lạc trong từng nhà, nơi chùa chiền, các cơ quan bộ sậu quyền lực đáng sợ gấp ngàn lần.

Sự du nhập và tồn tại của nó, dầu cực ngắn ngủi nhưng đã đủ để lại di hoạ khổ đau tận cùng cho cả dân tộc bất hạnh này! Dũng cảm dẹp đi thứ văn hoá ngoại lai sư tử đá-Scar kia thì còn ngần ngại gì mà không dẹp đi mấy cái lão râu xồm chễm chệ ngôi cao nơi bàn thờ tiên tổ. Hình ảnh đẫm máu của công cụ vô tri liềm búa được những tay người ngoại lai biến thành công cụ đẫm máu nhuộm đỏ một biểu tượng kinh hoàng!

Ngoại lai từ tư tưởng, hình ảnh và các ảnh hưởng khủng khiếp ấy đang ngày đêm tàn phá đất nước này, dân tộc này. Lưu giữ chúng phải chăng là lợi ích, và quyền lợi của nhóm nhỏ người các ông- kẻ có quyền quyết định phủi đi hay lưu giữ!?

Chừng nào cái ngoại lai đồ tể, quái gỡ kia còn dằng dai ảnh hưởng, và chi phối toàn bộ quyền tự quyết, quyền sống, quyền làm người của dân tộc này, thì chừng đó “ngoại lai” cho mưu cầu quyền lực. “Ngoại lai” đảm bảo cho thú vui hưởng lạc trên sự đau khổ của đồng loại của một nhóm nhỏ người tham tàn và hung ác hiểu rõ và một nhóm nhỏ phù phiếm mụ mị, sợ hãi cộng sinh, hưởng xái phần rơi rớt từ những kẻ thống trị!

Ờ mà phải chăng chối bỏ, từ bỏ và dẹp bỏ những biểu tượng, hình ảnh, những tư tưởng ngoại lai ấy là trách nhiệm của kẻ du nhập thôi sao? Trách nhiệm 90 triệu con dân này đâu rồi?

Máy cái này có nguồn gốc bản địa hay ngoại lai? Thiệt tình rối như canh hẹ!

Đảng ta quang vinh mãi mãi!

Họp bộ sậu đảng cao sao vàng-Đảng xức sầu cù là, chủ tịch đảng thờ ơ nhìn lướt qua đám hạ bộ, e hèm lên tiếng:

- Các đồng chí đây, tất cả đều rất mực trung thành! Tựu trung đều kiên định, một lòng một dạ cúc cung tận tuỵ, tin tưởng tuyệt đối đường lối, tư tưởng tiên ông, thánh nhân, bồ tát cục tác hiện thân,…!

- Thế giới đang biến đổi từng giờ, từng ngày theo hướng bất lợi cho sụ tồn vong của đảng xức dầu cù là chúng ta. Giờ mà đếm đi đếm lạ cũng chưa hết một bàn tay các Cương quốc kiên định con đường xức dầu! Rủi thay trong lý luận, luận lý của những cái đầu uyên bác trong đảng viên cao sao vàng còn nhiều hạn chế và bế tắt.
Nay nhân buổi triệu tập cuộc họp tối mật này, tôi muốn chỉ rõ ra con đường sáng, con đường hy vọng cho tương lai Đảng ta!
– Hỡi các chiến hữu thân mến! Các chiến hữu có thật sự cùng ta đêm quên ăn, ngày quên ngủ? Có thật sự cùng ta năm gai nếm mật trải mấy mươi năm đêm rừng muỗi vắt ở long sàng? Thành quả ấy phải chăng có được là nhờ ở thiên tài đảng ta?
– Câu trả lời là tự thân nơi những cái đầu ưu việt của các đồng chí! Và hẳn không ai trả lời là không có! Chủ tịch đảo mắt nhìn.
– Này các chiến hữu thân mến! Các chiến hữu có thấy tụi nó giẫm đạp nhau để tranh mua hàng hiệu giảm giá không? Đám bộ hạ đồng thanh đáp lời ” Dạ cóóó….”
– Dân chúng lũ lượt chen chút nhau để được ăn chực những bữa ăn miễn phí không? “Dạ cóóóó….”
– Có thấy bọn chúng tranh giành một suất mua căn hộ cao cấp vừa qua ở HN không? “Dạ cóóó….”
– Các bộ hạ thân thương của ta có thấy Nhật nệ, quan nùn, và nhiều nhiều những đứa như thế không? “Dạ cóóóó…”
– Có thấy các sư thổi kèn, tự sướng không?
– Các đồng chí có thấy nền giáo dục chúng ta chỉ tạo ra những thằng làng nhàng dở thầy dở thợ không? Chức hàm học vị của các vị đây chỉ là chuyện nhỏ nếu có mối quan hệ thân quen và lắm tiền không? Im lặng?
– Các đồng chí có thấy cảnh phố phường ngập rác sau lễ hội không? “Dạ cóóóó…”
– Các đồng chí có thấy đại bộ phận im lặng kiếm ăn thay vì dám nói lên chính kiến của mình không? “Dạ Cóóó…” Lúc này tiếng la lớn và hứng khởi dị thường!?
– Các đồng chí có thấy nước ta có nhiều giáo sư tiến sĩ chuyên ngành ốc vít nhưng chẳng thèm làm ốc vít bán cho Samsung không? “Dạ cờ hóóóó….”
– Các đồng chí có thấy những đồng chí già trong những buổi kỉ niệm 60 năm, 80 năm vẫn kiên định một con đường không? ” Dạ có ạ!”
Còn nhiều nhiều nữa những cái “thấy” của tôi và cái “Dạ có” từ các đồng chí mà tui không thể liệt kê ra hết. Các đồng chí có hiểu “cái thấy” ấy thế nào cho vận mệnh tồn vong của đảng xức dầu chúng ta không? Cả bộ hạ đồng thanh đáp lời: ” Dạ thưa đồng chí chủ tịch đảng xức dầu, những hiện tượng đó là điềm báo ứng đảng ta còn quang vinh mãi mãi ạ!”
Mừng thay, các đồng chí đây đều nhận ra dấu hiệu đó! Tôi nhiệt liệt hoan nghênh các đồng chí sáng suốt nhìn ra ánh sáng ở cuối đường hầm! Chúc các đồng chí dồi dào sức khoẻ, nghiên cứu thêm nhiều lý luận, luận lý mang tính thực tiễn, ứng dụng vào đời sống xã hội chúng ta. Chúng nó càng điên cuồng úp mặt vào chổ tối càng tốt. Chừa lại phần sáng trên đầu chúng cho tụi mình ngồi! hehehe…Hình minh quạ các đồng chí thấy có sướng hông nào!?

đè đầu

Cha con cùng nói dối!

lyMất chìa khoá xe, mất luôn con khủng long bằng bông nhỏ híu. Món quà của con gái tặng bố. Nó bảo: “Bố móc con khủng long bằng bông này vào chìa khoá xe nhe! Con yêu con này lắm! Có nó, xem như lúc nào con cũng bên bố rồi đó!”
Tối về nhà nhờ quá giang đồng nghiệp. Con gái hỏi: ” xe đâu mà bố về nhờ?”
Bảo với con: Bố đánh rơi chìa khoá xe và con khủng long mất rồi. Con bé thoáng buồn vì mất đi người bạn thiết thân của nó. Trông con bé nghĩ ngợi lung lắm. Đi tắm ra thấy con gái đưa cho chiếc móc khoá mới, nó bảo:
-Con Doremon này bạn con nó cho lâu rồi mà con chưa xài. Bố lấy con này gắn vào chìa khoá xe mới đi bố!
Nhìn cái móc khoá mới tinh, nhìn đôi mắt ngây thơ của con bé mình nhận ra sự khác biệt trong lời nói có vẻ hoàn hảo!?
Bố cảm ơn con nhiều! Con bé đáp: “Bố phải cảm ơn bạn con mới đúng, bạn con cho con mà. Ừ vậy con cảm ơn bạn con giùm bố nhé! Con bé hài lòng vì bố có vẻ vui với món quà của nó. Quan trọng là nó nghĩ bố đã tin nó!?
Sáng, qua hỏi chị bán tạp hoá cạnh nhà. Chị bảo, bé Lý hồi hôm qua đây mua cái móc khoá Doremon.
Chiều về con bé đón ở cổng hỏi: Bố có thích cái móc khoá Doremon không? Bạn bố có khen nó đẹp không? Mình nói dối bảo có!
Nhìn con bé mân mê cái móc khoá . Chạnh lòng, ôm con vào lòng hỏi nó:
-Con có sợ bố mắng không? Con bé đáp: Con sợ. Vì sao con sợ, bố có mắng bao giờ không?
-Thế con nói dối, bố mắng thì sao? Dạ thì bố mắng đúng. Con bé đáp.
Con có nghĩ bố biết con nói dối không? Con bé im lặng nhìn mình, nhìn cái móc khoá. Nhìn dòng nước mắt chảy dài hai bên khoé mắt! Con gái vẫn cúi đầu, oà khóc nức nở:
-Tại con thương bố và muốn cho bố một bất ngờ thôi mà!

Vì sao Metro!?

Hiện nay rất nhiều nước phát triển có đường sắt đô thị-Metro. Loại phương tiện vận chuyển hành khách công cộng này có thể đi ngầm, đi nổi và đi trên cao, tuỳ theo điều kiện cơ sở hạ tầng đô thị. Đường sắt đô thị được xem là giải pháp cho bài toán vận chuyện giao thông của người dân đi lại trong thành phố ngày càng tăng cao. Đơn giản vì chúng có thể vận chuyển số lượng hành khách khổng lồ hàng ngày, tránh phát triển xe cá nhân quá mức, giải quyết bài toán ô nhiễm môi trường đô thị tại các thành phố lớn,…

Tuy nhiên để có một hệ thống ĐSĐT hiện đại như thế đòi hỏi nguồn vốn xây dựng thường rất lớn, nguồn nhân lực, vốn khoa học công nghệ, khả năng chế tạo ra phương tiện, khả năng tự thiết kế, thi công, vật liệu xây dựng hệ thống đường sắt,….Đa số các quốc gia phát triển hệ thống Metro là các nước có nền công nghiệp phát triển như Pháp, Mỹ, Nhật, Đức, Anh,..Phần lớn phương tiện vận chuyển là do họ tự nghiên cứu và chế tạo ngay trong nước. Rất ít các quốc gia xếp hạng kém phát triển dám bỏ tiền đầu tư một hệ thống như vậy, nếu không qua con đường vay vốn ODA từ các quốc gia có hệ thống metro do chính mình chế tạo.

Vậy vấn đề muốn đặt ra ở đây là vì sao một nước nghèo như VN, có nền khoa học kém phát triển, cơ sở hạ tầng giao thông đô thị thuộc hàng yếu kém trong khu vực. Quốc gia còn đang kẹt cứng trong bẫy thu nhập trung bình lại được các nước viện trợ ODA để phát triển hệ thống Metro?

Thực tế cho thấy. Khi VN ngửa tay nhận đồng vốn vay ODA của nước nào, thì VN buộc phải sử dụng hoàn toàn công nghệ của nước cho vay. Ngoài việc buộc phải mua thiết bị, VN còn phải thuê tư vấn nghiên cứu khả thi dự án,  tư vấn thiết kế, tư vấn xây dựng, tư vấn giám sát, thậm chí cả đội ngũ nhân công xây dựng đường sắt đô thị cũng của nước cho vay ODA( Trung Quốc). Ở đây có thể hiểu là VN hầu như chỉ là bên phản biện yếu ớt vì không đủ kiến thức để được biết họ làm gì. Chỉ là bên gật đầu ký vào các báo cáo nghiên cứu mà họ đã đưa ra.

Theo qui hoạch chi tiết hệ thống giao thông tại các thành phố lớn như Hà Nội và Sài Gòn từ đây cho đến năm 2030 thì Việt Nam có khoảng 12-16 hệ thống ĐSĐT, nguồn vốn ODA sẽ cần thêm ít nhất 20 tỉ USD! Hà Nội có ít nhất 8 tuyến chính, bao gồm các tuyến như Nhổn-Ga Hà Nội dài 12,5 km, Cát Linh- Hà Đông 13, 5 km, Nam Thăng Long-Tây Hà Nội dài 16 km, Tuyến đi qua khu phố cổ Hà Nội dài 11, 5 km,..Trong đó tuyến Cát Linh-Hà Đông vay vốn ODA của Trung Quốc.

Rõ ràng việc cho vay vốn ODA của các nước phát triển thực tế là để bán sản phẩm, thúc đẩy giải quyết việc làm của chính họ. Còn dự án khi hoàn thành có lợi cho quốc gia đầu tư như thế nào thì nước đó tự lo dựa trên các báo cáo khả thi mà bên cho vay đã lập ra! Đồng vốn ấy rồi cũng quay về.

Như vậy đồng nghĩa với việc nước ta xây dựng ĐSĐT trong thời gian còn kẹt cứng trong bẫy thu nhập trung bình. Theo một nghiên cứu đánh giá và dự báo, VN ít nhất phải mất hơn 40 năm nữa để có thể vượt qua được bẫy thu nhập trung bình.  Nhận định này được OECD đưa ra tại Diễn đàn Phát triển châu Á (ADF), lần đầu tiên được tổ chức tại Hà Nội ngày 19/9. Với chủ đề “Vượt qua bẫy thu nhập trung bình”. Điều đó có nghĩa là ta làm hệ thống đường sắt đô thi hiện đại và cực kỳ tốn kém như thế hoàn toàn từ tiền vay bạc hỏi. Và dĩ nhiên khoản vay khổng lồ và cực kỳ lãng phí do tham nhũng kinh khủng hiện nay sẽ do thế hệ sau gánh vác, è cổ mà trả nợ.

Từ thực tế đó, ta thường thấy giá ban đầu một dự án như vậy thường chỉ khoảng 1/2, 1/3 so với giá thực sự bị đội lên trong quá trình xây dựng hay hoàn thành. Cụ thể như hệ thống đường sát Cát Linh-Ga Hà Nội do TQ xây dựng cả gói. Bao gồm công nhân TQ, phương tiện vận tải, …Không biết vật liệu xây dựng như xi măng, sắt thép, hệ thống dẫn điện,… có phải là 100% của TQ hay không? Giá thành ban đầu chỉ 435,7 triệu USD nay thì đội vốn lên gần gấp đôi 891,9 triệu USD. Liệu đây có phải là cái giá đã chốt hạ hay còn tiếp tục đội? Một điều đáng nói nữa là hầu hết các gói thầu xây dựng ĐSĐT tại cả hai thành phố lớn đều châm tiến độ và cũng chưa biết khi nào hoàn thành?

Đó là chưa nói đến một đội ngũ nhân viên điều hành khổng lồ cho một tuyến đường, ví như tuyền Cát Linh- Hà Đông khi hoàn thành cần tới 600 người. Phí bảo trì, bảo dưỡng thiết bị chạy tàu sẽ rất tốn kém. Mặc dầu tốc độ chạy tàu có khả năng là 80km/h, nhưng tốc độ lữ hành bình quân cũng chỉ đạt 34km/h. Năng lực thiết kế có thể chuyên chở một triệu hành khách ngày. Với tình hình cơ sở hạ tầng như VN, thói quen sử dụng xe cá nhân thì liệu các tàu này có khai thác hết công suất?

Vậy câu hỏi đặt ra là VN liệu có cần thiết phải xây dựng ĐSĐT bằng mọi giá hay không? Liệu còn có lựa chọn nào khác rẻ hơn, phù hợp hơn với thực tiễn đất nước còn đang nghèo khó mà vẫn giải quyết được bài toán giao thông đô thị đang quá tải như hiện nay? Theo ý kiến chủ quan của ngừi viết bài này là với tình thế hiện tại, VN hoàn toàn có thể lựa chọn phương án khác thay thế cho việc xây dựng ĐSĐT quá tốn kém như vậy.

Việc làm đường sắt đô thị chung qui cũng là xây dựng các tuyến đường riêng đặc biệt cho một loại phương tiện đặc biệt lưu thông. Có nghĩa là trên truyến đường này sẽ không có bất kỳ phương tiện nào khác cùng lưu thông.Do đó mà phương tiện di chuyển trên tuyến đường đó sẽ không bị kẹt xe. Việc đi và đến luôn luôn đúng giờ. Ngoại trừ sự cố hỏng tàu!

Rõ ràng dựa vào ý tưởng này ta có thể thay vì làm đường sắt đô thị, thì tại sao không dùng nguồn tiền đó để làm đường dành riêng cho xe buýt? Tuyến đường cao tốc Hà Nội-Lào Cai dài 245 km xây dựng tốn hết khoảng 1,5 tỉ USD. So với toàn bộ các tuyến ĐSĐT ở cả hai thành phố lớn cộng lại cũng chưa tới 200 km. Như vậy, với số vốn của vài tuyến ĐSĐT, VN có thể xây ít nhất 200 km đường dành riêng cho xe buýt, vừa rẻ, vừa nhanh với nguồn lực hoàn toàn trong nước.

Vấn đề là VN cần phải thiết kế đóng mới xe buýt dành riêng cho các tuyến đường này phải lớn hơn, chở nhiều khách hơn, hiện đại hơn, đẹp hơn sử dụng nhiên liệu sạch ít gây ô nhiễm môi trường, đảm bảo chuyên chở hành khách đến và đi đúng giờ. Xe buýt hiện nay do Transinco-một doanh nghiệp “lợi ích” của BGTVT thiết kế và đóng mới cực kỳ xấu xí, chất lượng tồi, lưu thông trên đường làm xấu thêm bộ mặt giao thông vốn đã kém càng thêm kém!

VN là một nước nghèo, chi tiêu thế nào cho hợp lý luôn là vấn đề cần được đặt ra. Chi tiêu hợp lý cho phát triển sẽ dôi ra một nguồn vốn lớn để có thể dành cho các ngành khác chẳng hạn như chi thêm cho giáo dục để bộ viết sách giáo khoa mới bán cho con nít. Chi cho ban tuyên giáo trung ương in tài liệu tuyên truyền về Hội Nghị Thành Đô bí mật gửi cho đảng viên, chi cho quân đội mua thêm tàu lặn để bám bờ, mua súng ống sát thương để đàn áp biểu tình trái phép, chi cho bộ y tế mua thêm kim tiêm, vaccine, chi cho mặt trận tổ quốc làm từ thiện giúp dân nghèo có sức thêm tin và yêu đảng hơn!

Riêng ĐSĐT, hãy để lúc nào VN giàu hơn thì hãy xây cũng không muộn! Chỉ lo muộn là muộn cho các bác vẽ ra dự án mà không làm được, thì chẳng có chi mà xơi! Thôi thì không xơi lớn thì xơi nhỏ cũng được mà. Ăn ít no dai là vậy. ăn nhiều dễ hóc!

Làng tôi đâu rồi!?

 
Hôm nay ngồi buồn bổng nhớ hai câu thơ trong Lục Vân Tiên của nhà thơ mù Nguyễn Đình Chiểu “Trước đèn xem chuyện Tây Minh. Gẫm cười hai chữ ân tình éo le!”. Hai câu thơ gợi nhớ ngày quá khứ ngày xưa khi trở về làng tôi. Ngôi làng nhỏ xíu, trù phú nằm dọc bờ sông Tiền bị tàn phá nặng nề bởi dòng chảy hung hản của con sông mỗi mùa nước nổi tràn về.
Sau 30/75 cả gia đình dắt díu nhau về làng ni sau khi ba đã được tẩy não. Nhà cửa bị tịch thu, bị đuổi việc. Hồi xưa ông già làm hiệu trưởng trường Kỹ Thuật Nông Thôn ở Vĩnh Long. Lúc đó còn nhỏ, chỉ mới mười tuổi. Việc trở về làng nơi chôn nhao cắt rốn của mẹ đối với mình là một chuyện gì to tát và kỳ thú lắm. Không kỳ thú sao được, vì với trí tưởng tượng của thằng nhóc như mình là biết bao nhiêu viễn cảnh tươi đẹp đang chờ đón nó. Nào là tha hồ tắm sông, đi bắn chim, câu cá, đi mò cua bắt ốc,…toàn là tưởng tượng bao nhiêu chuyện để chơi và càng ít nghĩ đến việc đi học chừng nào càng thích chừng đó! Từ một thằng nhỏ thành thị, bước vèo một cái về với thế giới nông thôn, với mình quả là điều hết sức kỳ diệu.
Điều đầu tiên một thằng nhóc như mình cảm nhận được đó là đêm đầu tiên ở thôn quê không có ánh điện. Cả nhà chỉ có mỗi cái đèn dầu Huê Kỳ trứng vịt cháy leo lét. Vì là dân thành phố nên chuyện ăn cơm cũng theo nếp xưa, thông thường bữa tối vào tầm khoảng sau 18 giờ. Cả nhà năm anh em toàn lích nhích. Thằng lớn nhất là mình. Đám em nhỏ nhặng xị đòi ông già mình bật đèn để xem tivi. Ông già mình đành nói dối bọn nhóc là điện bị mất nên không thể xem ti vi được. Mấy đứa nhỏ thấy bóng tối nên càng sợ ma tợn. Mình làm anh thấy tụi nhỏ bảo ma nên cũng cuống cuồng theo.
Cả tháng đầu mỗi khi bóng đêm phủ chụp xuống sau ngày vui chiến thằng, lũ nhóc anh em nhà mình chỉ trùm chăn ngồi túm tụm trên giường chờ đợi bữa cơm tối. Tịnh không một thằng nào can đảm dám mò ra ngoài để đi đái.  Cũng vì cái tính sợ ma này mà thằng em thứ tư của mình dính cái tật đái dầm kéo dài cho tới khi nó 14 tuổi!?
Con người vốn là một sinh vật thích khi khá tốt với sự thay đổi môi trường! Dần dà rồi đám anh em nhà mình cũng bắt đầu hội nhập với đời sống thôn quê. Chúng nó không còn đòi ông già mở điện để xem ti vi, không còn sợ ma như cái hồi mới về. Mình cũng đã can đảm hơn khi dắt mấy thằng em đi đái ban đêm. Sống ở làng quê có cái thú là đái chỗ nào cũng được.
Nhà mình vườn rộng, cây cối um xùm vì bị bỏ hoang mấy chục năm nên đêm về thường nghe tiếng chim cú kêu rùng rợn. Mình nhớ có hồi thằng em thứ tư nhà bị bệnh kéo dài cả tháng. Lúc đó chả có bệnh viện hay thuốc tây gì cả. Tất tần tật nhà mình ai bệnh thì đi trị bệnh mấy thầy lang trong vườn. Thuốc của mấy ông lương y làng tôi chỉ là cây thuốc nam được mấy người làm từ thiện hái về phơi khô chặt nhỏ để làm thuốc. Thằng em bị bệnh ban bạch? bệnh tình thằng nhỏ kéo dài đến nỗi chỉ còn da bọc xương. Mấy ông thầy thuốc nam tiên lượng thằng nhỏ sẽ chết. Đêm nào tiếng đám cú vọ kêu là bà già khóc dữ lắm.
Người miền tây cho rằng tiếng kêu con cú mèo là điềm gỡ!? Còn nhớ hồi nhỏ đọc mấy tờ báo xuất bản trước khi miền nam lưu vong tờ Thần Chung thì phải, có đăng phóng sự trước khi tử hình cậu Út Trầu-Ngô Đình Cẩn thì đêm hôm trước tử hình có con chim cú mèo đậu trên nóc khám Chí Hoà kêu suốt đêm?
Mỗi lần đám cú mèo kêu ông già ra ngoài vườn lượm đá ném để xua đuổi chúng bay đi chỗ khác. Nhờ may mắn có ông thầy Năm Đạt, ông trước đây là thầy giáo làng, ổng có bằng đíp-lôm thời tây cũng hành nghề thuốc nam. Ổng đến gặp ông già mình và nói ” thằng nhỏ có lẽ không còn sống được bao lâu. Mọi phương cánh thầy-ba mình cũng đã lo cho nó rồi. Thôi thì phước chủ may thầy. Tôi chỉ còn phương thức cuối cùng may ra cứu được thằng bé” Nói xong ổng kêu ông già bế thằng bé ra ngoài để ổng lể. Lể trong đông y thời đó là dùng mảnh sành sạch cắt lên da đứa em mình. Cắt chỗ nào ổng dùng tay nặn máu chỗ đó. Ổng bảo là máu thằng nhỏ có màu đen? Lể đau đớn vậy mà thằng em mình chả hề khóc tiếng nào, đơn giản vì thằng nhỏ quá yếu để mà có phản ứng lại với đau đớn.
Sau khi lể xong, Cậu Năm Đạt-mình kêu ổng bằng cậu về phòng mạch bốc cho thằng nhỏ một thang thuốc. Ổng nói với ông già sau ba thang mà thằng nhỏ không ngồi dậy ăn cháo thì tôi cũng đành bó tay! Ơn trời sau ba thang thuốc của ổng thằng em mình hồi phục và khỏi bệnh hẳn. Thằng em khỏi bệnh bà già đến quỳ lại cậu năm rồi oà khóc nức nở!
Ông thầy năm Đạt người ốm như que củi, chỉ ăn chay trường. Trong nhà ổng cực kỳ sạch sẽ, ổng sống thanh tịnh. Cứu người nhưng ai đưa tiền ổng đều không nhận và cực kỳ khó tính. Ai có bệnh đến mà có thái độ không phải là đuổi về không điều trị. Thường người bệnh đến điều trị chỉ cần trả công cho ông Năm bằng cách hái mấy cây thuốc mọc hoang về rửa sạch, bỏ bao đem đến để ổng làm thuốc. Mỗi tuần ổng đóng cửa một lần, dắt chiếc xe đạp đòn dong đi kiếm thuốc khắp các vườn trong làng. Vườn nhà mình rộng lại còn khá hoang hoá nên hầu như tuần nào cũng thấy cậu năm lúi húi đào xới để tìm thuốc. Bà già mình thi thoảng có đồ ăn đem biếu nhưng ổng không nhận, phải lén lút đưa cho mợ năm. Ổng mà biết được mợ năm nhận đồ biếu của ai là ổng đánh dữ lắm.
Cậu năm có ba người con, nhà không có ruộng vườn chi cả mấy người con của cậu năm cũng làm thuê, làm mướn trong làng, mợ năm cũng làm thuê. Ba mình hay kêu mợ năm làm cỏ vườn. Bà có tâm rất sạch, nghèo khó vậy mà không bao giờ sơ múi bất cứ cái gì của ai. Làm vườn nhưng hễ thấy trái cây trong vườn rụng, bà đều lượm rồi đem vô cho má mình.
Mỗi khi làm vườn bà năm đều bới cơm đem theo. Buổi trưa của bà thường thấy là muối mè, và ít rau dại hái trong vườn. Khi nào ngon lắm có cái trứng luộc hoặc miếng đậu hủ kho nhỏ xíu!
Anh con lớn của mợ năm tên là Bé Ba, anh này trước đây đi lính chế độ cũ, bị thương nên sau khi về làng thay đổi tính tình suốt ngày nhậu như hủ chìm. Anh năm con út đi bộ đội ở Campuchia bốn năm mới về làng dắt theo cô vợ người Campuchia. Về được năm ngày trở lại Cam rồi biệt tích luôn từ đó.
Chị Bé Tư yêu một người làng khác dắt về nhà giới thiệu cậu Năm không đồng ý. Nghe nói chị khóc hết nước mắt năn nỉ mà ông già cũng không thay đổi quyết định. Bỏ nhà theo trai và biệt tích luôn từ dạo đó. Người trong làng không ai còn thấy chị trở về vì nghe nói cậu Năm đã từ chị và thề độc “tao có chết mày cũng đừng có trở về mà chịu tang”. Tội nghiệp mợ năm phận đàn bà cam chịu, bà ngày ngày lầm lũi như chiếc bóng. Ngày ngày đi làm thuê mua gạo để nuôi ông thầy thuốc thanh bần!
Cậu Năm Đạt mất không thấy bất kỳ đứa con nào về chịu tang ông ngoài anh Bé Ba ngồi cạnh quan tài say ngất ngưỡng. Cậu năm mất bà Năm cũng bỏ làng đi ra chợ Sa Đéc ăn mày, bà già yếu quá không ai còn thuê. Ông già mình bảo mợ năm lang thang đi ăn xin thấy đau lòng làm sao!
Bà năm chết vào một ngày mưa khóc lóc tháng bảy. Bà chết không một giọt nước mắt khóc thương nào nhỏ xuống cho bà. Ngày bà chết nghe đâu hội từ thiện cho cái hòm bằng ván gòn, người ta liệm bà trong áo quan rồi đem thiêu. Anh bé ba giờ không còn uống rượu nữa mà hành nghề chạy xe ôm. Ông già thi thoảng có gặp ngoài chợ Sa Đéc. Mỗi lần gặp ảnh hỏi thăm mình “thằng Cu nhà chú giờ làm gì sao không giúp gì được cho chú hay sao mà chú già rồi còn phải đạp xe đạp đi chợ cực khổ vậy chú!?” hic
Nước mình sắp được lên thiên đường tới đít rồi, con người ai cũng có quyền chọn cho mình cảnh khổ để hưởng sái nghĩ thiệt là nhân văn và độc đáo lạ thường! Ai chưa một lần lâm vào cảnh khổ cũng nên thử tham gia vào đám người cùng khổ một lần để nếm trải cay đắng mùi đời cho biết, kẻo sau này có muốn khổ, muốn chết chẳng còn dịp nữa, bởi rồi tất cả chúng ta đều sống mãi như tiên ông Bành tổ đó thôi!